مجله مترجمان محتوای آموزشی و مفید در سایت مجله مترجمان
شاید این مطالب برایتان مفید باشد
مترجمین معروف جهان و دستاوردهای آنها
در دنیای ادبیات و علم، مترجمان پلهایی هستند که دانش و هنر را از کرانهای به کرانه دیگر منتقل میکنند. اگر تلاشهای این افراد نبود، بسیاری از شاهکارهای بشری در حصار مرزهای جغرافیایی و زبانی زندانی میماندند. در این مقاله، به معرفی تأثیرگذارترین مترجمان تاریخ و ایران و دستاوردهای ماندگار آنها میپردازیم.
۱. مترجمان تاریخساز جهان
برخی از مترجمان نهتنها کتابها، بلکه مسیر تاریخ و فرهنگها را تغییر دادهاند:
-
سنت ژروم (St. Jerome): او را پدر علم ترجمه میدانند. بزرگترین دستاورد او ترجمه کتاب مقدس از عبری و یونانی به لاتین بود که به نام «وولگات» شناخته میشود. این ترجمه برای بیش از هزار سال متن رسمی کلیسا باقی ماند.
-
کنستانس گارنت (Constance Garnett): دنیای انگلیسیزبان، شناخت خود از ادبیات کلاسیک روسیه را مدیون اوست. او بیش از ۷۰ جلد اثر از نویسندگانی چون تولستوی، داستایوفسکی و چخوف را ترجمه کرد.
-
گریگوری راباسا (Gregory Rabassa): مترجم بزرگی که آثار نویسندگان آمریکای لاتین را به دنیا معرفی کرد. جالب است بدانید گابریل گارسیا مارکز، ترجمه راباسا از کتاب «صد سال تنهایی» را حتی از نسخه اصلی اسپانیایی خود برتر میدانست!
-
حنین بن اسحاق: ملقب به «شیخ المترجمین»، او از چهرههای درخشان نهضت ترجمه در عصر عباسی بود که آثار علمی و فلسفی یونانی (از جمله آثار بقراط و جالینوس) را به عربی و سریانی ترجمه کرد و دانش باستان را از نابودی نجات داد.
۲. چهرههای درخشان ترجمه در ایران
در تاریخ معاصر ایران نیز مترجمانی ظهور کردند که با قلم شیوای خود، ذائقه ادبی ایرانیان را شکل دادند:
| مترجم | دستاورد شاخص | ویژگی سبک |
| محمد قاضی | دن کیشوت، نان و شراب | وفاداری به متن در عین حفظ شیوایی زبان فارسی |
| نجف دریابندری | وداع با اسلحه، پیرمرد و دریا | لحن صمیمی و استفاده هوشمندانه از زبان محاوره |
| سروش حبیبی | جنگ و صلح، ابله | تسلط بر چندین زبان و دقت بینظیر در معادلیابی |
| مهدی سحابی | در جستجوی زمان از دست رفته | ترجمه یکی از دشوارترین و طولانیترین رمانهای جهان |
۳. چرا دستاورد این مترجمان اهمیت دارد؟
دستاورد یک مترجم بزرگ تنها جابهجایی کلمات نیست. آنها سه نقش کلیدی ایفا میکنند:
-
استانداردسازی زبان: مثلاً ترجمه مانیت لوتور از انجیل، پایه و اساس زبان آلمانی مدرن را بنا نهاد.
-
انتقال تفکر: مترجمانی مثل «بودیدارما» با ترجمه متون بودایی به چینی، کل ساختار فکری شرق آسیا را دگرگون کردند.
-
حیات دوباره آثار: بسیاری از آثار ادبی جهان تنها به واسطه ترجمههای درخشانشان در سطح بینالمللی دیده شدند (مانند آثار کاواباتا که با ترجمه انگلیسی برنده نوبل شد).
نکته الهامبخش: ترجمه، هنری است که در آن مترجم خود را نادیده میگیرد تا صدای نویسنده شنیده شود.
داستانهای جالب از دنیای ترجمه
چگونه پایاننامه خود را به زبان انگلیسی ترجمه کنیم؟
منابع آموزشی ترجمه: از کتاب تا وبینار
